Từ 18/08/2026, Thông tư 38/2026/TT-NHNN (“Thông tư 38”) chính thức có hiệu lực, thay thế Thông tư 06/2019/TT-NHNN và thiết lập cơ chế mới các giao dịch thu, chi trên tài khoản vốn đầu tư bằng đồng Việt Nam. Đáng chú ý, Thông tư 38 đã tháo gỡ một vướng mắc kéo dài trong thực tiễn: doanh nghiệp FDI có ERC nhưng chưa có IRC vẫn có cơ chế mở tài khoản vốn ngay từ giai đoạn chuẩn bị dự án. Dưới đây là những điểm nổi bật của Thông tư 38 mà nhà đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp FDI cần lưu ý.

Mở rộng đối tượng áp dụng

Một trong những điểm đáng chú ý của Thông tư 38 là việc sửa đổi cách gọi và mở rộng phạm vi đối tượng áp dụng. Theo đó, các gọi đối với “doanh nghiệp” trước đây được thay thế bằng cụm từ “tổ chức kinh tế”. Đồng thời, thuật ngữ “nhà đầu tư Việt Nam” được thống nhất thành “nhà đầu tư trong nước”, qua đó cho thấy được bảo đảm sự đồng bộ và thống nhất với hệ thống pháp luật về đầu tư hiện hành.bảo đảm sự đồng bộ với hệ thống pháp luật đầu tư hiện hành.

Trên cơ sở đó, Thông tư 38 bổ sung và làm rõ phạm vi áp dụng đối với một số nhóm chủ thể và hoạt động đầu tư sau:

• Doanh nghiệp thành viên trong Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam (sau đây gọi là doanh nghiệp thành viên) là nhóm đối tượng mới được xác định theo Nghị định số 329/2025/NĐ-CP;

• Nhà đầu tư trong lĩnh vực dầu khí: Bổ sung đối tượng là người điều hành, nhà thầu là nhà đầu tư nước ngoài thực hiện các hợp đồng dầu khí và các văn bản thỏa thuận dầu khí được ký kết nhân danh Nhà nước hoặc Chính phủ Việt Nam.
• Nhà đầu tư từ Trung tâm tài chính quốc tế: Bổ sung thêm dòng vốn và hoạt động đầu tư từ các Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam vào phần còn lại của Việt Nam.

Đáng chú ý, Thông tư cũng bổ sung trường hợp nhà đầu tư nước ngoài trực tiếp thực hiện dự án đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) nhưng không thành lập doanh nghiệp dự án PPP, qua đó mở rộng phạm vi điều chỉnh để phù hợp hơn với các hình thức đầu tư và mô hình tổ chức mới trên thực tế.

Đối tượng mở tài khoản vốn đầu tư

Căn cứ theo quy định tại Điều 6 Thông tư 38, các đối tượng có trách nhiệm mở tài khoản vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam (sau đây gọi là tài khoản vốn đầu tư) sẽ gồm 04 nhóm sau:

Thứ nhất, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài bao gồm:

• Tổ chức kinh tế được nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp thành viên thành lập theo quy định pháp luật đầu tư và các quy định pháp luật có liên quan;
• Tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài có nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp thành viên là thành viên hoặc cổ đông nắm giữ trên 50% vốn điều lệ thông qua việcđầu tư góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp;
• Doanh nghiệp dự án PPP do nhà đầu tư nước ngoài thành lập.

Thứ hai, nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp thành viên tham gia hợp đồng BCC.

Thứ ba, nhà đầu tư nước ngoài trực tiếp thực hiện dự án PPP trong trường hợp không thành lập doanh nghiệp dự án PPP.

Thứ tư, nhà thầu là nhà đầu tư nước ngoài trong các hợp đồng dầu khí và các văn bản thỏa thuận trong lĩnh vực dầu khí được ký kết nhân danh Nhà nước hoặc Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam với bên ký kết nước ngoài (sau đây gọi là nhà đầu tư nước ngoài trong hoạt động dầu khí).

Như vậy, các đối tượng phải mở tài khoản vốn đầu tư theo Thông tư 38 không chỉ giới hạn ở các tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài mà còn mở rộng đến các nhà đầu tư và doanh nghiệp thành viên tham hợp đồng BCC, trực tiếp thực hiện dự án PPP và nhà đầu tư nước ngoài trong hoạt động dầu khí. Qua đó cho thấy, cơ chế quản lý đã được điều chỉnh theo hướng toàn diện và bao quát hơn, bảo đảm phù hợp với sự đa dạng của các loại hình và hoạt động đầu tư nước ngoài khi đầu tư vào thị trường tiềm năng này

Chuyển tiền thực hiện hoạt động chuẩn bị đầu tư trước và sau khi có IRC/ERC

Việc chuyển tiền để thực hiện hoạt động chuẩn bị đầu tư tại Việt Nam được phân chia thành 02 giai đoạn: trước và sau khi được cơ quan có thẩm quyền cấp các giấy tờ pháp lý cần thiết, bao gồm IRC, Thông báo đáp ứng điều kiện góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp của nhà đầu tư nước ngoài, ERC, Giấy phép thành lập và hoạt động theo pháp luật chuyên ngành hoặc trước/sau khi hợp đồng PPP được ký kết. Cụ thể:

Trường hợp đặc biệt: Nếu nhà đầu tư nước ngoài đã thành lập tổ chức kinh tế trước khi thực hiện thủ tục cấp hoặc điều chỉnh IRC và tổ chức kinh tế này đã mở tài khoản vốn đầu tư theo quy định tại khoản 3 Điều 7 Thông tư 38, thì việc chuyển tiền để thực hiện các hoạt động chuẩn bị đầu tư phải được thực hiện thông qua tài khoản vốn đầu tư đã mở.

Chính thức cho phép mở tài khoản DICA trước khi có IRC

Trường hợp nhà đầu tư nước ngoài thành lập tổ chức kinh tế trước khi thực hiện thủ tục cấp, điều chỉnh IRC, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài được phép mở:

Trong giai đoạn này, tài khoản vốn đầu tư chỉ được sử dụng để:

• Nhận vốn điều lệ;
• Nhận tiền lãi phát sinh từ số dư tài khoản;
• Thanh toán các chi phí hợp pháp liên quan đến hoạt động chuẩn bị đầu tư tại Việt Nam; và
• Hoàn trả vốn cho nhà đầu tư hoặc doanh nghiệp thành viên trong trường hợp không được cấp hoặc điều chỉnh IRC.

Sau khi được cấp, điều chỉnh IRC, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài chỉ được mở thêm tài khoản vốn đầu tư bằng loại ngoại tệ khác (nếu có nhu cầu) theo quy định. Đồng thời, tài khoản vốn đầu tư đã mở trước đó sẽ tiếp tục được sử dụng để thực hiện các giao dịch thu, chi theo đúng quy định pháp luật.

Trường hợp có ERC nhưng không được mở tài khoản vốn đầu tư nước ngoài (DICA)

Việc doanh nghiệp đã được cấp ERC không đồng nghĩa doanh nghiệp đương nhiên thuộc đối tượng phải mở tài khoản vốn đầu tư trực tiếp. Theo quy định của Thông tư 38, việc xác định nghĩa vụ mở tài khoản vốn đầu tư còn phụ thuộc vào tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài cũng như tình trạng niêm yết, đăng ký giao dịch của doanh nghiệp. Cụ thể:

• Trường hợp nhà đầu tư nước ngoài sở hữu từ 50% vốn điều lệ trở xuống:

Tổ chức kinh tế chỉ thuộc đối tượng mở tài khoản vốn đầu tư khi nhà đầu tư nước ngoài hoặc doanh nghiệp thành viên nắm giữ trên 50% vốn điều lệ[1]. Do đó, nếu tỷ lệ sở hữu nước ngoài từ 50% vốn điều lệ trở xuống[2], doanh nghiệp không thuộc đối tượng mở tài khoản vốn đầu tư theo cơ chế đầu tư trực tiếp. Trong trường hợp này, các giao dịch góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp trong trường hợp này được thực hiện theo quy định về đầu tư gián tiếp[3], thông qua tài khoản vốn đầu tư gián tiếp (IICA) bằng đồng Việt Nam.

• Trường hợp doanh nghiệp là công ty đại chúng có cổ phiếu niêm yết hoặc đăng ký giao dịch trên Sở giao dịch chứng khoán:

Mặc dù có sự tham gia của nhà đầu tư nước ngoài, các hoạt động liên quan đến các giao dịch trên Sở giao dịch chứng khoán tại doanh nghiệp được thực hiện theo cơ chế đầu tư gián tiếp. Theo đó, doanh nghiệp không áp dụng cơ chế quản lý ngoại hối đối với hoạt động đầu tư trực tiếp và không sử dụng tài khoản vốn đầu tư trực tiếp (DICA) để thực hiện các giao dịch này.

Từ những quy định trên cho thấy, ERC chỉ là một trong các căn cứ xác định tư cách pháp lý của doanh nghiệp, nhưng không phải là điều kiện duy nhất để xác định doanh nghiệp có thuộc đối tượng mở tài khoản vốn đầu tư hay không. Theo đó, doanh nghiệp cần căn cứ vào tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài và tình trạng niêm yết, đăng ký giao dịch để lựa chọn đúng loại tài khoản và cơ chế thực hiện các giao dịch đầu tư.

Những lưu ý đối với nhà đầu tư nước ngoài trong lĩnh vực dầu khí

Nhà đầu tư nước ngoài trong hoạt động dầu khí đã đầu tư tại Việt Nam trước ngày 18/08/2026 được mở và sử dụng tài khoản vốn đầu tư để thực hiện các giao dịch thu, chi liên quan đến hoạt động đầu tư.

Nếu trước đó nhà đầu tư nước ngoài trong hoạt động dầu khí đã dùng tài khoản thanh toán để thực hiện giao dịch, thì được tiếp tục sử dụng trong thời gian chuyển tiếp, cho đến khi hoàn tất việc mở tài khoản vốn đầu tư. Trong vòng 12 tháng kể từ ngày Thông tư có hiệu lực, nhà đầu tư phải hoàn tất việc mở tài khoản vốn đầu tư theo quy định.

Việc chuyển số dư, quyền và nghĩa vụ từ tài khoản thanh toán sang tài khoản vốn đầu tư được thực hiện theo thỏa thuận với ngân hàng, đồng thời phải tuân thủ quy định về quản lý ngoại hối.

Thời hạn chuyển tiếp: 12 tháng kể từ ngày Thông tư 38 có hiệu lực (18/08/2026) để hoàn tất việc mở tài khoản vốn đầu tư.

Trong cùng thời hạn 12 tháng nêu trên, các đối tượng thuộc trường hợp phải đóng tài khoản vốn đầu tư nhưng chưa thực hiện phải hoàn tất việc đóng tài khoản, bao gồm:

• Tổ chức kinh tế không còn nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp thành viên nào sở hữu cổ phần, phần vốn góp tại tổ chức kinh tế đó;
• Tổ chức kinh tế không được cấp, điều chỉnh IRC theo quy định của pháp luật về đầu tư và đã hoàn trả số tiền góp vốn cho nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp thành viên.

Như vậy, nhà đầu tư nước ngoài trong lĩnh vực dầu khí cần chủ động rà soát tình trạng tài khoản và hoàn tất các thủ tục mở, chuyển đổi hoặc đóng tài khoản vốn đầu tư trong thời hạn 12 tháng, nhằm bảo đảm hoạt động đầu tư và các giao dịch về vốn tại Việt Nam được thực hiện đúng quy định về quản lý ngoại hối.

CNC có thể hỗ trợ gì?

• Đầu tư trong và ngoài nước: Thành lập công ty, Đăng ký đầu tư và Tuân thủ sau đăng ký chẳng hạn như thuế, kế toán, lao động, bảo hiểm, tiền lương và Phòng pháp chế thuê ngoài;
• Giấy phép hoạt động: Chúng tôi hỗ trợ xin giấy phép hoạt động cho các hoạt động kinh doanh cụ thể như sản xuất, thương mại, dịch vụ, thương mại điện tử, y tế, giáo dục hoặc thực phẩm & đồ uống (nhà hàng) v.v.;
• Dịch vụ M&A: Thực hiện Báo Cáo Thẩm Định Pháp Lý; Xây dựng cấu trúc giao dịch; Soạn thảo và Đàm phán tài liệu giao dịch; Tư vấn tuân thủ luật cạnh tranh, bao gồm hồ sơ kiểm soát tập trung kinh tế và phê duyệt liên quan; Xin các phê duyệt và giấy phép cần thiết; và hỗ trợ Hậu giao dịch:
• Bảo vệ dữ liệu cá nhân: hỗ trợ tuân thủ các quy định về bảo vệ dữ liệu, bao gồm soạn thảo và rà soát Đánh giá Tác động Bảo vệ Dữ liệu (DPIAs), Thỏa thuận Xử lý/Chuyển giao Dữ liệu, Chính sách Quyền Riêng tư và các tài liệu cần thiết theo Luật Bảo vệ Dữ liệu Cá nhân (PDPL).
• Giải quyết tranh chấp: Tố tụng Tòa án và Trọng tài thương mại (VIAC SIAC ICC); và
• Dịch vụ tư vấn pháp lý thường xuyên theo yêu cầu của khách hàng.

Xin vui lòng liên hệ Ông Chris Luong – Luật sư Thành viên qua email chris.luong@cnccounsel.com hoặc Bà Ngân Nguyễn – Luật sư Thành viên qua email ngan.nguyen@cnccousel.com để được hỗ trợ nhanh nhất.

Phụ trách

Nguyễn Thị Kim Ngân I Luật sư thành viên Điện thoại: (84) 919 639 093 Email: ngan.nguyen@cnccounsel.com

Lương Văn Chương I Luật sư thành viên Điện thoại: (84) 938 04 7969 Email: chris.luong@cnccounsel.com

Bùi Thị Minh Phương I Trợ lý Luật sư Điện thoại: (84) 28 6276 9900 Email: phuong.bui@cnccounsel.com

Liên hệ

Mọi thông tin vui lòng liên hệ:

CÔNG TY LUẬT TNHH CNC VIỆT NAM

Địa chỉ: 2A1 Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh

Điện thoại: 028 6276 9900

Hotline: 0916 545 618

Email: contact@cnccounsel.com

Website: cnccounsel

Sẽ rất vui khi bạn ghé thăm văn phòng của CNC bởi ở đó bạn sẽ được trao đổi với Luật sư phù hợp nhất với hoàn cảnh của bạn. Tất nhiên, nếu bạn không thể thu xếp để gặp trực tiếp, chỉ cần gửi email cho chúng tôi tại địa chỉ contact@cnccounsel.com hoặc gọi số máy (+84-28) 6276 9900.

Bản quyền © CNC Counsel. Bảo lưu mọi quyền. Quyền sở hữu: Tài liệu này và nội dung thể hiện trong đó (Tài Liệu) là tài nguyên độc quyền thuộc sở hữu độc quyền của CNC Counsel. Việc sử dụng Tài Liệu này tự nó không tạo ra bất kỳ mối quan hệ hợp đồng hoặc bất kỳ mối quan hệ luật sư/khách hàng nào giữa CNC Counsel và bất kỳ bên nào. Miễn trừ trách nhiệm: Tất cả Tài Liệu chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và có thể không phản ánh những quy định pháp lý mới nhất. Tất cả các tóm tắt về luật, quy định và thông lệ đều có thể thay đổi. Tài Liệu này không được cung cấp dưới dạng tư vấn pháp lý hoặc chuyên môn cho bất kỳ vấn đề cụ thể nào. Tài Liệu không nhằm mục đích thay thế cho việc tham khảo (và tuân thủ) các điều khoản chi tiết của luật, quy tắc, quy định hoặc biểu mẫu hiện hành nào. Khách hàng được khuyến cáo phải tư vấn pháp lý trước khi quyết định thực hiện hoặc không thực hiện bất kỳ hành động nào dựa theo thông tin nêu trong Tài Liệu. CNC Counsel và các biên tập viên cùng các tác giả không đảm bảo tính chính xác của Tài Liệu và từ chối chịu bất kỳ trách nhiệm đối với bất kỳ bên nào liên quan đến hành động của họ dựa trên toàn bộ hoặc bất kỳ phần nào của Tài Liệu. Tài Liệu có thể chứa các liên kết đến các trang website bên ngoài và các trang website bên ngoài có thể dẫn liên kết đến Tài Liệu. CNC Counsel không chịu trách nhiệm về nội dung hoặc hoạt động của bất kỳ trang website bên ngoài nào như vậy và từ chối mọi trách nhiệm liên quan đến nội dung hoặc hoạt động của bất kỳ trang website bên ngoài nào. Lưu ý: kết quả đã đạt được trong quá khứ không đảm bảo cho một kết quả tương tự trong tương lai, mỗi vụ việc đều có tính chất khác nhau.

[1] Khoản 6 Điều 7 Thông tư 38/2026/TT-NHNN

[2] Điểm b, Khoản 5 Điều 7 Thông tư 38/2026/TT-NHNN

[3] Khoản 2 Điều 4 Thông tư 03/2025/TT-NHNN